NS3 КИТЕПКАНАСЫН КОЛДОНУУ МЕНЕН БУЛУТТУК МААЛЫМАТТЫК-ӨЛЧӨӨ СИСТЕМАСЫНЫН ТАРМАКТЫК ИНФРАТҮЗҮМҮН МОДЕЛДӨӨ

Авторлор

В.В. Гайдамако Улуттук илимдер академиясынын Машина таануу, автоматика жана геомеханика институту, Бишкек

##semicolon##

булуттук маалыматтык-өлчөө системалары##common.commaListSeparator## Маалыматтарды Иштетүү Борбору (МИБ)##common.commaListSeparator## моделдөө##common.commaListSeparator## Зымсыз Сенсордук Тармак (ЗСТ)##common.commaListSeparator## NS3##common.commaListSeparator## SimGrid##common.commaListSeparator## масштабдоо көйгөйү

Аннотация

Макалада NS3 симуляторунун жардамы менен булуттук маалыматтык-өлчөө системасынын түзүмүн моделдөөнүн мисалы берилген. NS3 китепканасы тармактардын ар кандай топологияларын, маалыматтарды берүү протоколдорун моделдөөгө жана тармак боюнча өзүнчө пакеттин өтүшүн көзөмөлдөөгө мүмкүндүк берет. Трассировкаларды талдоо жана топологияны визуалдаштыруу үчүн көптөгөн үчүнчү тараптык тиркемелер иштелип чыккан. NS3 башка китепканалар менен бирге колдонулушу мүмкүн.

##submission.citations##

1. What is Head-of-Line Blocking? https://jumpcloud.com/it-index/what-is-head-of-line-blocking

2. NS3 Network Simulator [Электронный ресурс] Режим доступа: https://www.nsnam.org/ (дата обращения: 21.11.2025).

3. Simulation of Distributed Computer Systems. [Электронный ресурс]. Режим доступа: https://simgrid.org/ (дата обращения: 05.08.2026).

4. Гайдамако В.В. Моделирование облачной информационно-измерительной системы с помощью библиотеки Simgrid // Проблемы автоматики и управления, г. Бишкек, Илим, №1 (36), 2019, c.90-99

5. NS3 tutorial. [Электронный ресурс] Режим доступа: https://www.nsnam.org/docs/release/3.46/tutorial/html/index.html (дата обращения: 21.08.2026).

6. Mathieu Lacage, Thomas Henderson. Yet Another Network Simulator. [Research Report] RR-5927, INRIA. 2006, pp.16. ⟨inria-00078318v2⟩ [Электронный ресурс] Режим доступа: https://inria.hal.science/inria-00078318/document (дата обращения: 21.08.2026).

7. Дядюнов, А. Н. Моделирование беспроводных сенсорных сетей / А. Н. Дядюнов,К. Н. Кузнецов // Научный вестник МГТУ ГА, серия Радиофизика и радиотехника. – 2009. – № 139. [Электронный ресурс] Режим доступа: https://cyberleninka.ru/article/n/modelirovanie-besprovodnyh-sensornyh-setey (дата обращения: 27.08.2026).

8. Беспроводные сети ZigBee и IEEE 802.15.4. [Электронный ресурс] Режим доступа: http://book.itep.ru/4/41/zigbee.htm (дата обращения: 21.08.2026).

9. Савин И. Ю., Блохин Ю. И. Об оптимизации размещения сети датчиков интернета вещей на пахотных угодьях // Бюл. Почв. ин-та. 2022. №110.

10. Efficient IoT Communication with LoRaWAN & MQTT. EMQX Team, Nov 5, 2024. [Электронный ресурс] Режим доступа: https://www.emqx.com/en/blog/lorawan-and-mqtt (дата обращения: 27.08.2026).