ИМАРАТТАРДЫН ИНЖЕНЕРДИК СИСТЕМАЛАРЫН АВТОМАТТАШТЫРЫЛГАН БАШКАРУУ ҮЧҮН IOT ЖАНА CV БАГЫТЫНДАГЫ ПЛАТФОРМАНЫ ИШТЕП ЧЫГУУНУН ЫКМАЛАРЫ ЖАНА ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫ

Авторлор

  • И.И. Абдуллаев Кыргыз-Герман колдонмо информатика институту
  • К.А. Кадырбеков Кыргыз-Герман колдонмо информатика институту
  • А.И. Чыныбаев Кыргыз-Герман колдонмо информатика институту
  • С.Н. Верзунов Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Машина таануу, автоматика жана геомеханика институту

##semicolon##

имараттарды автоматташтыруу##common.commaListSeparator## BMS##common.commaListSeparator## IoT-мониторинг##common.commaListSeparator## компьютердик көрүү##common.commaListSeparator## бөлмөлөрдүн ээлүүлүгү##common.commaListSeparator## MQTT##common.commaListSeparator## желдетүү##common.commaListSeparator## жылытуу##common.commaListSeparator## жарыктандыруу##common.commaListSeparator## энергияны башкаруу##common.commaListSeparator## контекстке жараша башкаруу

Аннотация

Окуу имараттарынын инженердик системаларын IoT-телеметриясынын, сабак жадыбалынын маалыматтарынын жана компьютердик көрүү ыкмалары менен жайлардын иш жүзүндөгү ээлүүлүгүн баалоонун негизинде контекстке жараша башкаруучу программалык платформаны иштеп чыгуу каралат. Сунушталган аудиториялардагы желдетүүнү жана электр энергиясын мониторингдөө системасы (СМВЭА) сенсордук деңгээлди, CV-модулду, MQTT-брокерди, жайдын контекстин түзүү модулун, детерминацияланган башкаруучу өзөктү, аткаруучу контурду жана веб-панелди бириктирет. Формалдык модель жайдын ичиндеги жана сыртындагы температураны, терезенин абалын жана маалыматтардын сапат белгисин камтыйт; моделдин чыгуулары — желдетүү, жарыктандыруу жана жылытуу режимдери. Прототиптин кайталанып алынуучу базалык конфигурациясы берилди: башкаруу мезгили 60 с, CO₂, жарыктуулук жана температура боюнча гистерезис, ошондой эле PRE_HEAT, ECO, COAST жана DAYLIGHT_HARVEST эрежелери. Белгиленген маанилер баштапкы инженердик жөндөөлөр катары каралат жана жергиликтүү ченемдерди жана конкреттүү жайдын мүнөздөмөлөрүн эске алуу менен калибрленүүгө тийиш. Учурдагы версия түшүнүктүү rule-based логиканы колдонот; нейрондук тармак аркылуу божомолдоо андан ары өнүктүрүүнүн өзүнчө багыты катары бөлүнгөн жана ишке ашырылган натыйжа катары көрсөтүлбөйт. Логиканын ишке жөндөмдүүлүгү функционалдык сценарийлердин топтому менен бааланат. Макалада энергия керектөөнүн сандык азайышы жарыяланбайт: аны далилдөө үчүн базалык деңгээл, энергия керектөө жана ички чөйрөнүн сапат көрсөткүчтөрү боюнча кийинки талаа баалоосунун методикасы түзүлдү.

##submission.citations##

1. ANSI/ASHRAE Standard 62.1-2025. Ventilation and Acceptable Indoor Air Quality. Atlanta: ASHRAE, 2025. URL: https://www.ashrae.org/technical-resources/bookstore/standards-62-1-62-2.

2. ISO 50001:2018. Energy management systems - Requirements with guidance for use. Geneva: International Organization for Standardization, 2018. URL: https://www.iso.org/standard/69426.html.

3. Al Assaad D., Sengupta A., Breesch H. Demand-controlled ventilation in educational buildings: Energy efficient but is it resilient? Building and Environment. 2022. Vol. 226. Art. 109778. DOI: 10.1016/j.buildenv.2022.109778.

4. Erickson V. L., Cerpa A. E. Occupancy based demand response HVAC control strategy. Proceedings of BuildSys 2010. 2010. P. 7-12. DOI: 10.1145/1878431.1878434.

5. Rosbach J., Krop E., Vonk M., van Ginkel J., Meliefste C., de Wind S., Gehring U., Brunekreef B. Classroom ventilation and indoor air quality - results from the FRESH intervention study. Indoor Air. 2016. Vol. 26, no. 4. P. 538-545. DOI: 10.1111/ina.12231.

6. Zhao Z.-Q., Zheng P., Xu S.-T., Wu X. Object Detection With Deep Learning: A Review. IEEE Transactions on Neural Networks and Learning Systems. 2019. Vol. 30, no. 11. P. 3212-3232. DOI: 10.1109/TNNLS.2018.2876865.

7. Atzori L., Iera A., Morabito G. The Internet of Things: A survey. Computer Networks. 2010. Vol. 54, no. 15. P. 2787-2805. DOI: 10.1016/j.comnet.2010.05.010.

8. Gubbi J., Buyya R., Marusic S., Palaniswami M. Internet of Things (IoT): A vision, architectural elements, and future directions. Future Generation Computer Systems. 2013. Vol. 29, no. 7. P. 1645-1660. DOI: 10.1016/j.future.2013.01.010.

9. Zhang Y., Bai X., Mills F. P., Pezzey J. C. V. Rethinking the role of occupant behavior in building energy performance: A review. Energy and Buildings. 2018. Vol. 172. P. 279-294. DOI: 10.1016/j.enbuild.2018.05.017.

10. International Energy Agency. Energy Efficiency 2022. Paris: IEA, 2022. URL: https://www.iea.org/reports/energy-efficiency-2022.

11. United Nations Environment Programme. 2022 Global Status Report for Buildings and Construction. Nairobi: UNEP, 2022. URL: https://www.unep.org/resources/report/global-status-report-buildings-and-construction-2022.

12. Siemens. Desigo CC Building Management Platform: official product documentation. URL: https://www.siemens.com/desigocc.

13. Schneider Electric. EcoStruxure Building Operation: official product documentation. URL: https://www.se.com/ww/en/work/solutions/for-business/buildings/.

14. Honeywell. Building Management Systems: official product documentation. URL: https://buildings.honeywell.com.

15. Johnson Controls. Metasys Building Automation System: official product documentation. URL: https://www.johnsoncontrols.com/buildings.

16. OASIS. MQTT Version 3.1.1. OASIS Standard. 29 October 2014. URL: https://docs.oasis-open.org/mqtt/mqtt/v3.1.1/mqtt-v3.1.1.html.

##submission.downloads##

Жарыяланды

2026-09-07

Чыгарылыш

№ 2 (2026): Проблемы автоматики и управления

бөлүм

ИНФОРМАЦИОННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ И ОБРАБОТКА ИНФОРМАЦИИ

##category.category##

##submission.license##

##submission.copyrightStatement##

##submission.license.cc.by4.footer##