ЭЛЕКТРОМАГНИТТИК МЕХАНИЗМДЕРДИ КӨЗӨМӨЛДӨӨ СИСТЕМАСЫН ИШТЕП ЧЫГУУ

Авторлор

И.В. Бочкарев И. Раззаков атындагы Кыргыз мамлекеттик техникалык университети; Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Машина таануу, автоматика жана геомеханика институту
И.В. Брякин Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Машина таануу, автоматика жана геомеханика институту
И.Р. Сандыбаев Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Машина таануу, автоматика жана геомеханика институту
А.Р. Сандыбаева Кыргыз Республикасынын Улуттук илимдер академиясынын Машина таануу, автоматика жана геомеханика институту

##semicolon##

фрикциялык электромагниттик муфталар жана тормоздор##common.commaListSeparator## башкаруучу электромагнит##common.commaListSeparator## кыймылдуу якорь##common.commaListSeparator## куюн токтук параметрдик өзгөрткүч##common.commaListSeparator## зонддоочу электромагниттик талааны козгоонун резонанстык жыштыгы##common.commaListSeparator## куюн токтор##common.commaListSeparator## маалыматтык сигнал

Аннотация

Электромагниттик механизмдердин (ЭММ) ар кандай түрлөрү каралып, талданды. Аларды эксплуатациялоо процессинде алардын иштөө абалын көзөмөлдөө зарыл экени көрсөтүлүп, белгилүү көзөмөлдөө ыкмаларына сереп жүргүзүлдү. Көзөмөлдөө системаларынын мүмкүнчүлүктөрүн кеңейтүү үчүн ЭММдин электромагнит (ЭМ) сыяктуу функционалдык элементин куюн токтук датчик катары пайдалануу сунушталды. Бул үчүн индуктивдүүлүгү L болгон электромагниттин оромуна (ЭМО) ажыратуучу С конденсатору аркылуу төмөн чыңалуудагы жогорку жыштыктагы чыңалуу берилет; ал ЭМОнун жумушчу туруктуу азыктандыруу чыңалуусуна кабатталат, мында өлчөөчү LC термелүү контуру анын резонанстык жыштыгына туураланат. Натыйжада зонддоочу электромагниттик талаа козголуп, ал ЭМдин якорунда куюн токторду индукциялайт. Алардын чоңдугу якордун электромагниттин магнит өткөргүчүнө карата абалына, ошондой эле якордун параметрлерине (анын материалынын параметрлерине, кемчиликтердин болушуна ж.б.) көз каранды. Бул токтор оромдо ЭКК пайда кылат; анын мааниси алгоритмдик ыкмалар менен ЭМдин иштөө режимдери жана ЭМ түйүндөрүнүн учурдагы абалы, атап айтканда, якордун магнит өткөргүчкө карата абалы жөнүндө маалыматка бөлүнөт. ЭМди көзөмөлдөөнүн сунушталган ыкмасын ишке ашыруунун түзүмдүк блок-схемасы иштелип чыгып, анын теориялык негиздемеси келтирилди. ЭМди көзөмөлдөө системасын аппараттык ишке ашыруунун схемасы сунушталды.

##submission.citations##

1. Тонконогов Е. Н., Суханов В. В. Электромагнитные механизмы. – Санкт-Петербург: Политех-Пресс, 2019. – 85 с.

2. Келим Ю.М. Электромеханические и магнитные элементы систем автоматики. – М.: Высшая школа, 2004. – 351 с.

3. Маренич К.Н. и др. Автоматизация сложных электромеханических объектов энергоёмких производств. – Донецк: Технопарк ДонГТУ «УНИТЕХ», 2015. – 239 с.

4. Жужжалов В.Е., Солдатов В.В., Маклаков В.В., Жиров М.В. Технические средства автоматизации. – М.: МГУТУ, 2004. – 173 с.

5. Li Zh., Jiang X., Chen Zh. Research on the Development and Application of Electromagnetic Clutch. International Journal of Energy, 2025, 6(2):37-39. DOI:10.54097/53rkyd29.

6. Руднев С. Г., Погосян В. М., Мечкало А. Л. Муфты. Конструкция и расчет. – М.: Лань, 2026. – 107 с.

7. Бочкарев И.В., Галбаев Ж.Т. Электромагнитные механизмы с постоянными магнитами и схемы их управления для систем автоматики. – Б.: Изд-во «Илим», 2008. – 274 с.

8. Kielan P., Pilch Z. Comparison of properties of electromagnetic clutches with ferromagnetic powder and magnetorheological fluid for low frequency control signals, 13th Selected Issues of Electrical Engineering and Electronics (WZEE), Rzeszow, Poland, 2016, pp. 1-6, doi: 10.1109/WZEE.2016.7800200.

9. Venusamy K., Ashok P., K. D, D. Nirmala, M. K and H. Anandaram, "Design and Fabrication of Contactless Clutch with Braking and Traction Control System using Electromagnetic Coupling," 2024 4th International Conference on Innovative Practices in Technology and Management (ICIPTM), Noida, India, 2024, pp. 1-4, doi: 10.1109/ICIPTM59628.2024.10563830.

10. Pirouz H. M., Baghayipour M. Design and Analysis of a New Electrically Controllable Brushless Eddy-Current Clutch. 29th Iranian Conference on Electrical Engineering (ICEE), Tehran, Iran, Islamic Republic of, 2021, pp. 351-355, doi: 10.1109/ICEE52715.2021.9544501.

11. Бочкарев И.В. Фрикционные тормозные устройства с электромагнитным приводом для технологического оборудования. – Бишкек, ИЦ «Текник», 2006. – 401 с.

12. Учаев П.Н., Емельянов С.Г., Захаров И. С. и др. Современное машиностроение. Основы машиноведения. Конструкция, параметры и основы конструирования. Кн. 3. Муфты и тормоза приводов машин. – 2006. – 295 с.

13. Orthwein W. C. Clutches and Brakes: Design and Selection. CRC Press, 2004, 300 р..

14. Nesbitt B. Handbook of Valves and Actuators. Butterworth-Heinemann, 2011. 416 р.

15. Blair T. H. Valves and Actuators, in Energy Production Systems Engineering, IEEE, 2017, pp. 603-623, doi: 10.1002/9781119238041.ch25.

16. Щучинский С. Х. Электромагнитные клапаны систем автоматизации и их привод. — Санкт-Петербург: ГЭТУ, 1995. — 115 с.

17. Воропаев В.В., Поезжалов В.М. Электромагнитные муфты и тормоза. Область применения, преимущества и недостатки // Международный научный журнал «Вестник науки», 2021, № 12 (45) Т.3. С. 184-192.

18. Singh S. Design and Analysis of an Electro-Magnetic Clutch, International Journal of Progressive Research in Science and Engineering, 2020, Volume-1, Issue-3, рр. 89-95.

19. Review Paper on Eddy Current and Electromagnetic Brake / Y. Gandhi, D. Modh, N. Kishan, R. Parmar, N. Panchal // International journal of engineering research & technology (IJERT), 2021, Vol. 10, Iss. 01. doi: 10.17577/IJERTV10IS010198.

20. Бочкарев И.В., Храмшин В.Р., Галбаев Ж.Т., Сандыбаева А.Р. Разработка электромеханических тормозных устройств с источником тормозного усилия в виде постоянных магнитов // Изв. вузов. Электромеханика. 2024, Т. 67, № 3. – С. 55-67. doi:10.17213/0136-3360-2024-3-55-67.

21. Бочкарев И.В., Ширинский С.В. Расчет и конструирование асинхронных электродвигателей различных модификаций. – М.: Издательство МЭИ, 2025. – 240 с.

22. 10. Ладик Б. Р., Ермак И. Т. Деревообрабатывающее оборудование – источник опасных производственных факторов // Труды БГТУ, 2014, № 2, c. 140-142.

23. Техника и технология переработки и утилизации отходов / Найман С. М., Газеев Н. Х., Глебов А. Н.,. Фролов Д. В. Изд-во Казан. гос. техн. ун-та, Казань, 2011. 418 с.

24. Константинов В. Ф. Подъемно-транспортные машины. Лань, 2025. 176 с.

25. Бахмутов С.В., Круташов А.В., Маликов О.В., Благушко Я.И. Особенности работы управляемых фрикционных муфт в составе энергосиловой установки гибридного автомобиля // Известия МГТУ «МАМИ», 2011, № 1(11). С. 120-126.

26. Li Zh., Jiang X., Chen Zh. Research on the Development and Application of Electromagnetic Clutch. International Journal of Energy, 2025, 6(2):37-39. DOI:10.54097/53rkyd29.

27. Bochkarev I.V., Bryakin I.V., Khramshin V.R., Voronin S.S. Diagnostics of Electromagnetic Friction Brakes and Clutches // IEEE Conference of Russian Young Researchers in Electrical and Electronic Engineering (EIConRus). – 2019. – pp. 447-452.

28. Патент РФ № 2659868. Способ диагностики электромагнитного механизма / Бочкарев И.В., Брякин И.В. // Опубликовано 04.07.2018. Бюл. № 19.

29. Bochkarev I.V., Galbaev Zh. T. Development of frictional couplings and brake with a magnetoelectric drive // Russian Electric Engineering. – New York, Allerton Press, Inc. 2009, Vol. 80, No. 7. – pp. 371-375.

30. Гаврилюк В. И., Профатилов В. И. Метод определения положения якоря по значению индуктивности обмотки реле // Наука и прогресс транспорта. Вестник ДНУЖТ, 2007, № 19. С.13-17. DOI:10.15802/stp2007/17372.

31. Профатилов В. И. Метод определения положения якоря реле по магнитному сопротивлению рабочего воздушного зазора // Наука и прогресс транспорта. Вестник ДНУЖТ, 2005, № 6. С.16-21.

32. Дубров В.И. Интеллектуальная диагностика электромагнитных механизмов на базе нейронных сетей // Современные проблемы науки и образования. – 2013. – № 4. – С. 40-47.

33. Фрайден Дж. Современные датчики. – М.: Техносфера, 2006. – 592 c.